Sulcis Digital Vault

Su Sulcis Digital Vault (SDV) est unu progetu po ndi pesai unu datacenter aintru de sa minera de Nuraxi Figus. Su stadu italianu ddu at declarau de “interessu stratègicu natzionali”:

Sa proponenti Energy Vault non est un’asienda cloud, non fait colocation, training o inferèntzia AI. Su core business est su BESS (Battery Energy Storage System) e su GESS (Gravity Energy Storage System), po allogai energia.

Chi cumpudaus su giassu cosa insoru, ddu at 13 progetus, ma de datacenter ndi agataus unu sceti: SnyderAI. Fait curiosidadi ca megant de comporai container modularis “crais in manu” de Crusoe Spark po ddus afitai a Crusoe Spark e totu.

Si cumprendit ca Energy Vault tenit su know-how po ammuntonai energia, ma sa parti tecnològica (server, GPU, retza, impiantus po sfridai s’infrastrutura) dda donant a chistiri a chini ndi cumprendit.

Sa nui

Candu a is datacenter ddis narànt “centru de càlculu”, fuant spratzinaus in asiendas mannas e piticas e ddus connosciat sceti chini ddoi traballàt. Ita est cambiau?

S’oferta de connetividadi est crèscia e callada de prètziu, e medas asiendas ant incumentzau a bendi servìtzius in su cloud (una nui cumposta de nuus de càlculu aintru de internet).

Su cloud atra cosa non est che su computer de calincun’atru, e tandus, in calincunu corratzu, custus computer si depint cuberai. Ddus ant pinnigaus totus in datacenter sèmpiri prus mannus.

Fintzas a pagus annus, s’intelligèntzia artifitziali fuat cosa po scientziaus e ricercadoris chi circànt de strocci su funtzionamentu de su ciorbeddu de s’òmini. S’AI s’est fuia de is laboratòrius e nci est intrada aintru de is datacenter.

Printzipalmenti s’agatant duus tipus de datacenter AI:

• Training: Serbit a definiri is modellus, amostendi immàginis o atrus tipus de datus a is cluster de GPU e provendi diferenti castas de filtrus (convolutzioni, ReLU, Pooling ecc), fintzas a candu non s’agatat sa cumbinatzioni prus afatanti po fai unu traballu. Funt is datacenter chi tenint abbisòngiu de prus processoris (GPU) e currenti, e callentant de prus puru.
• Inferèntzia: funt cussus chi benint domandaus de is utentis e aplicant modellus giai fatus.

Innui si ponint is datacenter?

Po arrespundi a custa pregonta bastat a castiai datacentermap.com.

Si scerat una truma de puntus pinnigaus in is Stadus Unius Americanus, in Europa, in Giaponi e in Corea de Bàsciu, ma sa cuncentratzioni prus arta est in Virginia (USA). Cali est s’arrexoni?

Is datacenter si faint acanta de is utentis.

A pagu tretu de sa làcana de sa Virginia s’agatat Washington DC, cun is ufìtzius de su guvernu federali.

De inguni e totu incumentzat una megalòpoli de 50 milionis de abitantis chi arribat fintzas a Boston.

Apustis de sa bullucca de is dot-com, sa fibra òtica est stada sterria in sa prus parti de su mundu, iat a fai a ponni unu datacenter in cali logu si bollat chi siat.

Ma sa connessioni dark fiber si bendit a chilòmetru e non a tràficu. Prus tretu currit e prus cara costat. Chi sa cosa est de aici, non cumbeniat a ponni totu is datacenter a Washington DC?

Washington DC ndi betit su 98% de s’energia de logu allenu, cun prètzius in bulleta chi funt su 38% prus artus de is atrus stadus; in Virginia funt su 5% prus baratus de sa mèdia.

A New York su prètziu de sa currenti est su 62% prus artu de sa mèdia americana e Manhattan tenit is terras prus caras de su mundu. In su bixinau de Wall Street ddu at prus datacenter che in totu Washington DC, ma de una casta diferenti: serbint a comporai e bendi in su New York Stock Exchange.

Is òrdinis postus de un’asienda de High Frequency Trading acanciada a unu ponti ràdiu inguni in palas arribant prima de cussus cun connessionis terabit prus a largu, po mori de sa latèntzia.

Sa latèntzia est:

su tempus chi abbisòngiat a unu bit po arribai de unu cabudu a s’atru.

Est diferenti de sa banda passanti, chi est:

sa cantidadi de bit chi passant de unu cabudu a s’atru in unu segundu.

Prus su collegamentu est longu, prus sa latèntzia crescit. E is òrdinis chi arribant prima faint su prètziu po cussus chi benint in fatu.

Fintzas chi si podiat imperrai su mari cun unu cavu de fibra òtica chi andit deretamenti de Gonnesa a sa Borsa de Milanu, ddu iat a essi prus e mancu 5 millisegundus de latèntzia de unu cabudu a s’atru.

Parit pagu, ma aintru de is datacenter sa latèntzia si mesurat in nanosegundus (1 millisegundu = 1.000 microsegundus = 1.000.000 nanosegundus). Siguramenti su Sulcis non s’at a arricai cun su High Frequency Trading.

Su comunicau de su MIMIT narat ca su SDV at a essi unu “data center Edge AI”, chi iat a bolli nai ca serbit po fai inferèntzia AI, non est mannu meda e si iat a depi agatai in s’oru de is umperadoris.

Is agentis po inferèntzia tenint abbisòngiu de circai informatzionis in Internet e de arrespundi a is utentis. In Sardìnia non s’agatat un internet exchange point: tocat a lompi a su MIX de Milanu o a su NAMEX de Roma. Sa latèntzia si multìplicat fendi s’anda e torra, de su DC fintzas a su IXP e de su IXP a is providers cloud chi cuntenint s’informatzioni.

Is datacenter AI

S’intelligèntzia artifitziali parit su mòmoti de is tempus nostrus. Ita tenit de aici spantosu?

Tenit abbisòngiu de medas càlculus parallelus e, invècias de imperai is CPU, chi faint sceti unus cantu de traballus a sa borta, s’imperant is GPU, chi ndi faint a milliaias totus in una torrada.

Dogna GPU spaciat fintzas a 1,9 kW e, prus su traballu est mannu, prus GPU serbint.

Sa produtzioni mondiali non ponit in fatu a sa domanda. Is prètzius nci funt aviaus a is steddus.

Tocat a abetai mesis, chi non annus, prima de ndi podi tenni una pariga.

Una borta chi un’asienda ddas tenit, non est chi abetit a ddas fai traballai candu ddu at luxi, bentu e baterias càrrigas: ddas depit fai girai a totu noti e a totu dii po ddis torrai a contu.

Non po nudda, sa produtzioni de currenti de sa Virginia benit po sa metadi de su gas, po su 20% de su nucleari e sceti po su 10% de panellus solaris e biocombustìbilis.

Su prètziu de sa currenti

Po immoi, su prètziu de sa currenti in Sardìnia est pagu pagu prus bàsciu de cussu de s’Italia de susu.

Sa produtzioni sarda est subradimensionada chi acarada a sa domanda de zona e si scit ca su prètziu si abasciat chi amancat sa domanda. Ma totu su chi si srobat andat a zonas a prètzius prus artus (3,504 TWh a s’annu a Corsica e a Continenti).

Sighendi su printzìpiu de is vasus comunicantis, candu su Tyrrhenian Link at a aciungi sa domanda de sa Sicilia a sa zona de mercau Sarda, is prètzius s’ant a aparixiai o cun atrus fueddus, ant a essi prus artus po is sardus.

Su càrrigu mèdiu de sa retza elètrica sarda est 0,98 GW, cussu de su nord de s’Italia est 19,17 GW.

Ponendi unu datacenter de 100 MW in Sardìnia, cussu 10,2% de càrrigu in prus at a pesai de prus su prètziu che in su nord, innui at a balli sceti su 0,52% de su càrrigu a sa retza elètrica de zona.

Energy Vault narat ca ant a produxi energia elètrica cun 20 MWp de fotovoltàicu e 12,6 MWp de eòlicu e dda ant a pinnigai in un ammuntonamentu gravitatzionali de 20 MW e in unu BESS de 80 MW de potèntzia:

Is MWh erogàbilis funt prus pagu de is nominalis poita ca su litiu non si scàrrigat totu e s’ammuntonamentu gravitatzionali — chi est idroelètricu a pompadura — tenit una resa de su 88%. A su màssimu de càrrigu s’autonomia s’abasciat a 9,4 oras: nimancu una mesu giorronada.

De mali in peus, s’ammuntonamentu non si podit carrigai cun is impiantus de su situ. Sa màssima produtzioni fotovoltàica e eòlica podit essi unu màssimu teòricu de 29 MW, chi mancu iat a bastai po su càrrigu de unu datacenter.

Chi cussus 400 MWh de ammuntonamentu tocat a ddus carrigai de sa retza elètrica publica, tandus non serbint a sustenni su datacenter ma a fai arbitràgiu de is prètzius in su mercau de s’energia.

Feus duus contus:

s’ammuntonamentu balit 2,2 diis de totu sa produtzioni eòlica e fotovoltàica, ma sceti 0,52 diis de consumu de su datacenter.

Po tenni una dii intrea de autonomia ant a serbiri:

• 84 MWp de fotovoltàicu, una perra de monti de 168 ètarus carrexiada de pannellus.
• 8 palias eòlicas de 6,6 MWp de 200 metrus, tocat a ndi ipeddai atrus 730 ètarus.
• 675 MWh de ammuntonamentu

Ma apustis de 24 oras paris de dunkelflaute sempri iat a tocai a si acanciai a sa Sarlux o a Portovesme torra.

Sfridai unu datacenter

S’eletrònica miniaturizada de is processoris produxit cantu prus callenti, cantu prus currenti si spaciat.

Po sfridai is màchinas, serbint bentuladoris ca movint s’airi callenti e pompas de calenti ca abasciant sa temperadura de aintru, aviendindi sa de foras.

S’àcua cunduxit mellus de s’airi e po mori de cussu, si est incumentzau a dda incamminai aintru de impiantus de climatizatzioni a circulatzioni serrada.

Un’atra solutzioni prus a baratu est a stemperai s’àcua in una turri evaporativa. S’àcua callenti benit arrusciada a pitzus de unu materiali de arreprenu. S’airi pesada de unu bentuladori atrapassat su materiali de arreprenu. S’àcua frida nci callat in su fundu de sa turri, ma su callenti si sperdit in s’airi in paris a su pampori. Fatu fatu tocat a aciungi s’àcua chi s’est sproporada: unu litru po dogna kWh de callenti chi si est sperdiu.

Nuraxi Figus bogat prus de 3.000 metrus cùbicus de àcua a sa dii, ma Energy Vault narat ca at a fai un impiantu a circulatzioni serrada, chentze de turri evaporativa.

Tandus, invècias de si spantai po s’àcua chi si podit spaciai, tocat a pentzai a is perìgulus de cuntaminatzioni.

A Stanton Springs North in sa contea de Morgan in Georgia ant mòviu sa terra in pitzus de una mitza imbrutendi s’àcua de is putzus privaus. Cantus metrus cùbicus de terra tocat a movi po ndi pesai su SDV?

A Cheyenne, Wyoming s’àcua de scàrrigu de unu datacenter fuat impestada de su batèriu Cupriavidus gilardii.

Fintzas un impiantu serrau benit sbuidau po manutentzioni o guastus. Cumenti benit pulia s’àcua de scàrrigu? Innui nci dda betant?

Su CAPEX e su TCO

In is ùrtimus annus, medas asiendas ant sperimentau solutzionis diferentis po propassai is limitatzionis ambientalis in s’installatzioni de datacenter.

A chini at imperrau su tzìrculu polari, a chini su desertu. A chini est pentzendi de ddus carriai a pitzus de una navi.

Microsoft at provau po duas bortas a nci calai mòdulus de datacenter asuta de s’ocèanu.

Mancai is risultaus fessint de importu po scopu de stùdiu, su TCO (Total Cost of Ownership) fuat tropu artu e custus esperimentus non funt mai passaus in produtzioni. Chi si guastàt calincuna cosa, tocàt a ndi bogai is mòdulus de s’àcua.

A parti de sa Norvègia, custa cosa de nci stichiri is DC aintru de is mineras est una fissatzioni totu italiana. A s’acabu, is datacenter sighint a essi fatus aintru de capannonis industrialis.

In sa retza s’agatant custus nùmerus po su chi pertocat sa spesa stimada po ndi pesai su SDV:

Su CAPEX (Capital Expenditure - spesa in contu capitali) est su chi si spendit po ndi pesai o comporai sa strutura, pratziu po sa capacidadi de càlculu in MW.

1.490 mln € ÷ 30 MW IT = 49,7 mln €/MW IT (= 49,7 €/W)

Cumpudaus cali est su CAPEX de is mercaus de datacenter in totu su mundu:

Su TCO (Total Cost of Ownership) est su CAPEX ammortizau prus s’OPEX (Operating Expenditure), pratziu po is kW IT a s’annu: in atrus fueddus, su costu po mantenni e fai funtzionai sa strutura, dividiu po sa potèntzia de càlculu de su situ.

*Sa basi regionali de 330 k€/MW est giai prus arta de cussa de is Nordics, poita ca su situ s’agatat atesu e asuta de terra; su X1,30 est su multiplicadori de is càrrigus AI.

Chi ddu poneus a pari cun is TCO de is atrus mercaus de datacenter po inferèntzia AI:

Anàlisi fundamentali de Energy Vault Holdings Inc (NRGV)

Cumenti totu is asiendas chi intrant in su New York Stock Exchange, Energy Vault depit publicai is bilàncius annualis e trimestralis.

Custus documentus funt a dispositzioni de totus e si podint imperai po cumprendi cali est sa resa e cali ant a essi is prospetivas de NRGV.

Pigaus NVIDIA e s’ETF iShares Global Clean Energy cumenti de benchmark po cumprendi chi is investidoris bint NRGV che unu tìtulu chi gosat de sa “bullucca AI” o chi assimbillat de prus a unu tìtulu temàticu de greenwashing.

TL;DR

• Su datacenter de inferèntzia AI Sulcis Digital Vault nascit a largu de is utentis e de is nuus de cuncàmbiu de internet: non podit essi tecnicamenti cumpetitivu cun is datacenter de sa Lombardia po mori de sa latèntzia.
• Ponni un’infrastrutura de aici aintru de una minera ponit problemas ambientalis e logìsticus chi ammanniant su costu de s’investimentu e de su mantenimentu. Difatis su CAPEX e su TCO funt is prus artus de totu su mundu. Fintzas Singapore, centru finantziàriu de importu, cun 5,9 milionis de abitantis in un’ìsula pagu prus manna de Minorca, tenit costus prus bàscius.
• Non s’agatat unu datacenter chi potzat andai sceti cun energia de su bentu e de su soli, mancai tengiat is baterias.
• Non s’agatat nisciuna informatzioni publica de cumenti at a essi fata sa parti tecnològica (es. GPU). Si scit calincuna cosa de sa parti energètica. Non est chi su datacenter est sceti una scuigia po fai arbitràgiu de is prètzius de sa currenti?
• Su prètziu de sa currenti in su mercau sardu at a cresci candu su Tyrrhenian Link at a essi prontu e candu SACOI e SAPEI ant a essi potentziaus. Sa domanda energètica de su datacenter at a pesai apitzus de is prètzius puru.
• Sa terra mòvia e is batèrius chi podint cresci in unu circùitu de àcua serrau, depint abarrai a largu de sa mitza de Nuraxi Figus po non arriscai sa cuntaminatzioni.
• Energy Vault non est una sotziedadi cun esperièntzia de datacenter e est trighendi a fai profetu. Est carriada de dèpidu.
• S’agatant medas atras asiendas chi tenint expertise e dinai scapu (free cash flow) po custu tipu de investimentu. Po cali motivu su stadu italianu finantziat propriu custu progetu a prètzius a foras de mercau?
• Ma prus che dogna atra cosa: POITA SI DDU DEPEUS PAGAI NOSU?